نوشته‌ها

یادگیری زبان اقلیت توسط فرزندان والدین شاغل: پرسش یکی از والدین مهاجر

پرسش

سلام من در حال حاضر در آمریکا ساکن هستم و دوران بارداری خود را می گذرانم. از آنجا که ما تمایل داریم فرزندمان دو زبانه باشد، از همین الان سوالاتی در ذهنم هست. من و همسرم اهل ایران هستیم و فعلا در آمریکا ساکنیم. والدین ما صرفا به زبان مادری ما صحبت می کنند و قادر به صحبت به انگلیسی نیستند. ما تمایل داریم فرزندمان بتواند به زبان فارسی نیز صحبت کند و بنویسد تا بتواند با افراد فامیل در ایران ارتباط برقرار کند. با این وجود، من و همسرم هر دو شاغل هستیم و مطمئن نیستیم که بتوانیم خواندن و حرف زدن را به فرزند خود آموزش دهیم. از آنجا که مطمئنا او را در مهدکودک خواهیم گذاشت و ارتباط او با ما در طول هفته کم خواهد بود، احتمالا در اغلب موارد صرفا به زبان انگلیسی حرف خواهد زد. با وجود این شرایط، یادگیری زبان اقلیت توسط فرزندان والدین شاغل چگونه امکان پذیر است؟ آیا آنها می توانند در مدت زمان محدودی که در خانه هستند زبان مادری ما را فرابگیرند؟ ضمنا من به مدارس دو زبانه هم فکر کرده ام، اما در جایی که زندگی می کنم چنین چیزی وجود ندارد. ممنون می شوم اگر توصیه هایی در مورد نحوه آموزش زبان مادری خود به کودکم به من داشته باشید؟

پاسخ:

اول از همه تبریک به خاطر عضو جدید خانواده تان! و با تشکر از شما به خاطر سوالتان که مطمئن هستم ذهن بسیاری از والدین شاغل را به خود مشغول کرده است.

اجازه دهید اول به آخرین سوالتان پاسخ بدهم، چگونه به کودکان زبان مادری خود را «آموزش بدهیم»؟ عبارت آموزش دادن را در گیومه قرار دادم، زیرا زمانی که زبان مادری خود را به فرزندتان منتقل می کنید، در واقع به او آموزش نمی دهید. کودکان زبان پدر و مادر خود و یا هر کسی را که از آنها مراقبت می کند، کسب می کنند. بنابراین یادگیری زبان اقلیت توسط فرزندان والدین شاغل امکان پذیر است. اما از آنجا که شما ساعات کمی را با فرزند خود خواهید گذراند به تلاش زیادی از سوی شما در تمام جنبه ها نیاز دارد.

زبان خانه:

نکته دیگر اینکه ذکر نکرده اید که در حال حاضر شما و همسرتان به چه زبانی در خانه با یکدیگر صحبت می کنید (فارسی یا انگلیسی؟). اگر زبان مورد استفاده شما در خانه زبان مادری تان نیست، توصیه می کنیم همین امروز آن را به فارسی تغییر دهید. احتمالا از خودتان می پرسید علت این همه عجله برای چیست؟ نوزاد که هنوز به دنیا نیامده و یک یا دو سال طول می کشد تا شروع به حرف زدن بکند.

واقعیت این است که تعویض زبان مورد استفاده بین دو نفر کار ساده ای نیست و مدتی طول می کشد تا هر دو نفر به آن عادت کنند. زمانی که نوزاد به دنیا بیاید مشغله های شما به قدری زیاد می شود که دیگر زمانی برای تغییر عادات نیست. در صورتی که قبل از به دنیا آمدن کودک زبان خانه را به زبان فارسی تغییر داده باشید، موقعیت خوبی برای انتقال آن به فرزندتان خواهید داشت. برای تسهیل یادگیری زبان اقلیت توسط فرزندان والدین شاغل از همین امروز باید برنامه ریزی کنید.

یادگیری زبان اقلیت توسط فرزندان والدین شاغل با روش MLAH:

زمانی که هر دو شما به زبان مادری خود در خانه صحبت کنید، از روش زبان اقلیت در خانه (MLAH) استفاده کرده اید. در چنین شرایطی حتی اگر هر دو شاغل باشید، فرزندتان صبح، بعد از ظهر و در تعطیلات آخر هفته با زبان مادری شما تماس خواهد داشت. علاوه بر این، وی در صورت ارتباط یافتن با پدر و مادربزرگ مقدار بیشتری تعامل به زبان مادری خواهد داشت.

این واقعیت درست است که فرزندتان به محض ورود به مهدکودک با زبان انگلیسی تماس زیادی خواهد داشت. در جامعه و رسانه ها انگلیسی صحبت می شود و در آینده به احتمال زیاد دوستانی خواهد داشت که صرفا به زبان انگلیسی صحبت خواهند کرد. از همین رو بسیار مهم است که شما خانه را به ماوای زبان مادری خود تبدیل کنید و از استفاده از زبان انگلیسی با کودک به هر مقدار خودداری کنید. از همین امروز با چالش های خانواده های دو زبانه آشنا شوید و برای این موقعیت ها استراتژی هایی تعریف کنید. یکی از رایج ترین این موقعیت ها حرف زدن فرزندتان به زبان انگلیسی در پاسخ به حرف های شما است. فراموش نکنید که در این گونه موارد نباید از موضع خود عقب نشینی کنید و به زبان اکثریت با او حرف نزنید.

آموزش خواندن و نوشتن:

در رابطه با سواد خواندن و نوشتن، با وجود دشوارتر بودن، هنوز هم یادگیری زبان اقلیت توسط فرزندان والدین شاغل امکان پذیر است. شما زمان زیادی را خواهید داشت تا به یک راه حل برسید. از همان ابتدا کتاب هایی را به زبان مادری در خانه گردآوری کنید تا فرزندتان با مفهوم کتاب و کتاب خوانی آشنا شود. زمانی که وی کمی بزرگ تر شد کتاب های تمرین نوشتار برای او تهیه کنید، و با صبر و حوصله دست او را بگیرید و روی خطوط بکشید. این کار را برای وی به لذت نقاشی کردن تبدیل کنید. سعی کنید در حین دنبال کردن خطوط بین فرم نوشتاری و صدای آن ارتباط برقرار کنید.

زمانی که فرزندتان به یادگیری علاقه نشان داد، با جریان پیش بروید و برای وی کتاب های آموزشی بیشتری تهیه کنید. اگر در اطراف شما مدرسه ای برای آموزش زبان فارسی وجود ندارد، می توانید در کنار سایر مهاجرین خود یک کلاس درس در آخر هفته درست کنید. یادگیری زبان اقلیت در کنار سایر افراد هم زبان و هم سال سریع تر ممکن می شود.

در آخر با آرزوی موفقیت در انتقال زبان مادری به فرزندتان، باید بگوییم که یادگیری زبان اقلیت توسط فرزندان والدین شاغل با تعهد و ثبات در استفاده از زبان مادری در خانه کاملا امکان پذیر است.

منبع

multilingualparenting